Περίπου 2,5 τόνοι απορριμμάτων και εγκαταλελειμμένου αλιευτικού εξοπλισμού απομακρύνθηκαν ήδη από την πρώτη δράση καθαρισμού της iSea στον Αμβρακικό Κόλπο, αναδεικνύοντας την έκταση του προβλήματος που δημιουργούν τα εγκαταλελειμμένα εργαλεία και τα ογκώδη αντικείμενα στο θαλάσσιο περιβάλλον.
Σύμφωνα με την ενημέρωση της περιβαλλοντικής οργάνωσης, μεταξύ όσων απομακρύνθηκαν βρίσκονταν πέντε βάρκες, εκ των οποίων οι δύο βυθισμένες, κινητήρες, δίχτυα, ελαστικά και άλλα ογκώδη αντικείμενα.
Οι παρεμβάσεις ξεκίνησαν από την Κόπραινα και αποτελούν μέρος μιας σειράς παράκτιων και υποβρύχιων δράσεων που πραγματοποιούνται σε επιλεγμένα σημεία του Αμβρακικού έως τις 17 Σεπτεμβρίου.
Από την Κόπραινα μέχρι το Σπάρτο
Το επίσημο πρόγραμμα της iSea προβλέπει παρεμβάσεις σε διαφορετικά σημεία του Κόλπου. Οι δράσεις ξεκίνησαν στις 11 Σεπτεμβρίου στην παραλία και το λιμάνι της Κόπραινας, συνεχίστηκαν στις 12 Σεπτεμβρίου στην παραλία Ράμμα και στις 14 Σεπτεμβρίου στο λιμάνι Μενιδίου.
Ακολουθούν η παραλία στο Ανοιξιάτικο στις 16 Σεπτεμβρίου και το λιμανάκι στο Σπάρτο, μαζί με το σημείο μπροστά από τα διυλιστήρια, στις 17 Σεπτεμβρίου. Οι περισσότερες δράσεις έχουν προγραμματιστεί από τις 09:00 έως τις 14:00.
Η επιλογή των περιοχών, σύμφωνα με την iSea, δεν έγινε τυχαία. Προηγήθηκαν μελέτη σκοπιμότητας και έρευνα πεδίου, ώστε να συνεκτιμηθούν η συγκέντρωση εγκαταλελειμμένου εξοπλισμού, η επιβάρυνση του οικοσυστήματος αλλά και το περιβαλλοντικό αποτύπωμα που μπορεί να έχει η ίδια η διαδικασία απομάκρυνσης.
Στόχος είναι, επομένως, οι επεμβάσεις να γίνονται στα σημεία όπου μπορούν να έχουν ουσιαστικό αποτέλεσμα για την αποκατάσταση του οικοσυστήματος και όχι απλώς να λειτουργούν ως μεμονωμένες επιχειρήσεις καθαρισμού.
Γιατί ο εγκαταλελειμμένος αλιευτικός εξοπλισμός αποτελεί απειλή
Τα δίχτυα και τα υπόλοιπα αλιευτικά εργαλεία που παραμένουν στον βυθό μπορούν να συνεχίσουν να παγιδεύουν ψάρια και άλλους θαλάσσιους οργανισμούς ακόμη και όταν δεν χρησιμοποιούνται πλέον, ενώ ταυτόχρονα επιβαρύνουν τους οικοτόπους και μπορούν να παραμένουν στο περιβάλλον για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Η συγκεκριμένη πίεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία στην περίπτωση του Αμβρακικού, ενός οικοσυστήματος ιδιαίτερα υψηλής περιβαλλοντικής αξίας.
Ο Αμβρακικός είναι ένας ημίκλειστος κόλπος έκτασης περίπου 405 τετραγωνικών χιλιομέτρων, ο οποίος επικοινωνεί με το Ιόνιο μέσω του στενού διαύλου της Πρέβεζας. Το μικρό άνοιγμα προς την ανοιχτή θάλασσα περιορίζει σημαντικά την ανανέωση των υδάτων του.
Παράλληλα αποτελεί τον μεγαλύτερο υγρότοπο της Ελλάδας και έναν από τους σημαντικότερους πυρήνες βιοποικιλότητας της Μεσογείου. Η περιοχή περιλαμβάνει δύο ζώνες Natura 2000, ενώ τμήμα της προστατεύεται και μέσω της Σύμβασης Ραμσάρ.
Σύμφωνα με στοιχεία της iSea, στον Αμβρακικό ζουν περίπου 150 ρινοδέλφινα, ενώ ο Κόλπος αποτελεί σημαντικό χώρο τροφοληψίας για τη θαλάσσια χελώνα Caretta caretta. Στην ευρύτερη περιοχή έχουν επίσης καταγραφεί περίπου 290 είδη πτηνών, καθώς και σημαντικοί πληθυσμοί καρχαριών και σαλαχιών.
Μέρος ευρύτερου προγράμματος αποκατάστασης
Οι δράσεις πραγματοποιούνται από την iSea στο πλαίσιο του προγράμματος «Revitalising Greece’s largest wetland – the Amvrakikos Gulf», το οποίο χρηματοδοτείται από το Endangered Landscapes & Seascapes Programme (ELSP) και έχει ως στόχο την οικολογική αποκατάσταση και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του Αμβρακικού.
Το ευρύτερο πρόγραμμα αποκατάστασης του Αμβρακικού περιλαμβάνεται σε σειρά μεγάλων ευρωπαϊκών παρεμβάσεων για την αποκατάσταση θαλάσσιων τοπίων, με το ELSP να χαρακτηρίζει τον Κόλπο μοναδικό οικολογικό καταφύγιο έκτασης περίπου 40.000 εκταρίων.
Οι συγκεκριμένες δράσεις τελούν υπό την αιγίδα των Δήμων Νικολάου Σκουφά και Αμφιλοχίας, ενώ η iSea έχει καλέσει εθελοντικές οργανώσεις, συλλόγους, σχολεία, φορείς και πολίτες να συμμετέχουν στις πρωτοβουλίες προστασίας της περιοχής.
Η απομάκρυνση των πρώτων 2,5 τόνων μέσα σε μία μόλις δράση δίνει ήδη μια πρώτη εικόνα της ποσότητας εγκαταλελειμμένου εξοπλισμού και ογκωδών απορριμμάτων που βρίσκεται σε επιβαρυμένα σημεία του Κόλπου, με το συνολικό αποτέλεσμα των παρεμβάσεων να αναμένεται μετά την ολοκλήρωσή τους στις 17 Σεπτεμβρίου.